Thị trường công nghệ Việt Nam đang trải qua những ngày tháng sôi động chưa từng có. Chỉ trong vòng 2 năm qua, lưu lượng truy cập vào các công cụ trí tuệ nhân tạo đã tăng trưởng nóng tới 232%. Tốc độ này đặt ra một câu hỏi lớn cho toàn xã hội: 5 hay 10 năm nữa, tương lai của AI sẽ đưa chúng ta đi về đâu? Liệu máy móc sẽ là “đôi cánh” giúp con người bay cao hơn, hay sẽ trở thành “kẻ thay thế” đẩy chúng ta ra khỏi thị trường lao động?
Dựa trên dữ liệu từ báo cáo thị trường tháng 11/2025, bài viết này sẽ cung cấp những dự báo sát thực tế nhất về tương lai của AI tại Việt Nam đến năm 2030, giúp bạn nhìn thấy rõ cả cơ hội vàng lẫn những thách thức tiềm ẩn.
Tương lai của AI tại Việt Nam đang được nhìn nhận như thế nào?
Tương lai của AI trong mắt người dùng Việt Nam hiện mang màu sắc lạc quan nhưng thận trọng. Đa số người dùng (41%) tin tưởng vào tác động tích cực của công nghệ này trong vài năm tới, trong khi chỉ có 6% giữ thái độ tiêu cực. Tuy nhiên, vẫn còn một tỷ lệ lớn (33%) giữ thái độ trung lập và 19% cảm thấy không chắc chắn, cho thấy xã hội đang trong giai đoạn “vừa quan sát vừa thích nghi” trước những biến đổi nhanh chóng của tương lai của AI.
Bức tranh tâm lý xã hội trước thềm tương lai của AI
Để hiểu rõ hơn về tương lai của AI, chúng ta cần phân tích sâu tâm lý của những người đang trực tiếp sử dụng nó. Sự lạc quan của người Việt không đến từ sự ngây thơ, mà đến từ những lợi ích thực tế họ đã trải nghiệm.
-
Nhóm Lạc quan (41%): Đây là nhóm tin rằng tương lai của AI sẽ mang lại sự thịnh vượng và tiện ích. Họ là những người đã sớm ứng dụng AI vào công việc và nhìn thấy hiệu suất tăng vọt.
-
Nhóm Thận trọng (52% – bao gồm trung lập và không chắc chắn): Nhóm này đại diện cho sự tỉnh táo cần thiết. Họ chờ đợi những quy định pháp lý rõ ràng hơn và các biện pháp an toàn trước khi đặt trọn niềm tin vào tương lai của AI.
Chính sự cân bằng giữa hào hứng và cảnh giác này sẽ giúp Việt Nam phát triển một hệ sinh thái AI bền vững, tránh được những bong bóng công nghệ ảo.
Những gam màu sáng trong tương lai của AI tại Việt Nam
Khi nói về tương lai của AI, chúng ta thường nhắc đến các siêu đô thị thông minh hay robot tự hành. Nhưng theo báo cáo 2025, những thay đổi tích cực nhất lại đến từ chính khả năng tư duy và sáng tạo của con người.
1. Kỷ nguyên bùng nổ sức sáng tạo
Một trong những dự báo đáng chú ý nhất về tương lai của AI là vai trò “trợ lý sáng tạo”. Thay vì giết chết nghệ thuật, AI đang trở thành nàng thơ kỹ thuật số.
-
48% người dùng kỳ vọng AI sẽ giúp con người sáng tạo hơn.
-
AI giúp hiện thực hóa ý tưởng nhanh chóng, từ đó mở rộng biên giới của nghệ thuật và thiết kế trong tương lai của AI.
2. Giải quyết các vấn đề vĩ mô
Tương lai của AI không chỉ phục vụ cá nhân mà còn giải quyết các bài toán lớn của nhân loại.
-
45% tin rằng AI sẽ giải quyết được những vấn đề nan giải mà con người chưa làm được như biến đổi khí hậu, y học tái tạo hay tối ưu hóa giao thông đô thị.
3. Nâng cao chất lượng sống và Cơ hội việc làm
-
42% kỳ vọng tương lai của AI sẽ mang lại cuộc sống chất lượng hơn cho tất cả mọi người, thông qua việc tự động hóa các công việc nhàm chán.
-
38% tin tưởng vào sự ra đời của những ngành nghề mới chưa từng tồn tại (như Kỹ sư nhắc lệnh – Prompt Engineer, Chuyên gia đạo đức AI), tạo ra thị trường việc làm sôi động trong tương lai của AI.
Những kịch bản đáng lo ngại về tương lai của AI
Bên cạnh cơ hội, tương lai của AI cũng tiềm ẩn những rủi ro nếu không được quản trị đúng cách. Dưới đây là những nỗi lo lớn nhất của người Việt:
AI có gây ra thất nghiệp hàng loạt không?
Đây là câu hỏi lớn nhất bao trùm mọi dự báo về tương lai của AI.
-
28% người dùng lo ngại AI sẽ dẫn đến tình trạng thất nghiệp hàng loạt và các hệ lụy xã hội đi kèm.
-
26% có cái nhìn bi quan hơn, cho rằng AI sẽ thay thế con người cả trong công việc chân tay lẫn trí óc. Điều này đòi hỏi chính phủ và doanh nghiệp phải có chiến lược đào tạo lại (Reskilling) nhân sự ngay từ bây giờ để thích ứng với tương lai của AI.
Rủi ro mất kiểm soát và mất kết nối
-
24% lo ngại con người sẽ mất kết nối và tương tác thực với nhau khi quá phụ thuộc vào trợ lý ảo.
-
20% lo sợ AI sẽ vượt khỏi tầm kiểm soát của con người và gây hại cho xã hội. Dù tỷ lệ này không cao, nhưng nó là lời cảnh báo về việc cần thiết lập các “hàng rào bảo vệ” (guardrails) đạo đức cho tương lai của AI.
Định hình lại tương lai của AI: Không phải thay thế, mà là cộng sinh
Vậy kịch bản nào là khả thi nhất cho năm 2030? Dữ liệu cho thấy tương lai của AI sẽ là kỷ nguyên của sự cộng sinh giữa người và máy.
Con người vẫn nắm giữ những “thành trì” bất khả xâm phạm. Có tới 80% người dùng khẳng định họ vẫn ưu tiên tương tác với con người trong các lĩnh vực trọng yếu như Y tế và Tài chính. Trong tương lai của AI, máy móc có thể chẩn đoán bệnh, nhưng bác sĩ mới là người nắm tay bệnh nhân. Máy móc có thể phân tích số liệu, nhưng chuyên gia tài chính mới là người chịu trách nhiệm đạo đức.
Tương lai của AI sẽ đi theo hướng “Trí tuệ tăng cường”:
-
AI giải phóng con người khỏi lao động chân tay (kỳ vọng của 28% người dùng).
-
Con người tập trung vào các kỹ năng bậc cao: Chiến lược, Thấu cảm và Quản trị sự phức tạp.
Chúng ta cần làm gì để làm chủ tương lai của AI?
Để không bị bỏ lại phía sau trong tương lai của AI, mỗi cá nhân cần chuẩn bị hành trang ngay từ hôm nay:
-
Nâng cấp kỹ năng số (Upskilling): Học cách sử dụng thành thạo các công cụ AI. Trong tương lai của AI, người biết dùng AI sẽ thay thế người không biết dùng.
-
Rèn luyện tư duy phản biện (Critical Thinking): Đừng tin tưởng tuyệt đối vào thuật toán. Khả năng đánh giá và kiểm chứng thông tin sẽ là kỹ năng sinh tồn quan trọng nhất.
-
Nuôi dưỡng trí tuệ cảm xúc (EQ): Đây là thứ mà tương lai của AI dù phát triển đến đâu cũng khó lòng sao chép được. Hãy làm những việc đòi hỏi sự thấu hiểu và kết nối giữa người với người.
Kết luận
Tương lai của AI tại Việt Nam đến năm 2030 vừa là một vùng đất hứa đầy cơ hội, vừa là một bài toán khó về thích nghi. Chúng ta không thể ngăn cản làn sóng công nghệ, nhưng chúng ta có thể chọn cách lướt trên ngọn sóng đó.
Thay vì lo sợ những kịch bản thay thế u ám, hãy chủ động kiến tạo tương lai của AI theo hướng cộng sinh bền vững. Quyền năng nằm trong tay người sử dụng, và sự chuẩn bị của bạn ngày hôm nay sẽ quyết định vị thế của bạn trong ngày mai.
Xem thêm
Báo Cáo Toàn Cảnh Thị Trường AI Việt Nam 2025: Từ Trào Lưu Đến Xu Thế Tất Yếu
