Nếu để ý quan sát các con phố sầm uất tại Việt Nam hiện nay, bạn sẽ dễ dàng nhận thấy sự hiện diện dày đặc của những biển hiệu nhà thuốc màu xanh dương hoặc xanh lá cây, dần thay thế cho những quầy thuốc tư nhân nhỏ lẻ trước kia. Sự thay đổi về mặt hình ảnh này không chỉ đơn thuần là cuộc đua mở rộng mặt bằng, mà nó báo hiệu một cuộc tái cấu trúc mạnh mẽ của toàn bộ thị trường dược phẩm Việt Nam.
Năm 2026 được dự báo là thời điểm bản lề khi quy mô và công nghệ chính thức trở thành yếu tố quyết định kẻ thắng cuộc. Khi Luật Dược sửa đổi chính thức đi vào thực tiễn, cán cân quyền lực trên thị trường dược phẩm sẽ nghiêng hẳn về phía các doanh nghiệp bán lẻ hiện đại, bỏ lại phía sau mô hình kinh doanh truyền thống vốn đã tồn tại hàng thập kỷ qua.
Toàn cảnh thị trường dược phẩm Việt Nam dưới tác động của chính sách
Thị trường dược phẩm Việt Nam giai đoạn 2025-2026 đang chứng kiến sự chuyển dịch thị phần lịch sử từ kênh truyền thống sang kênh hiện đại (Modern Trade). Động lực chính thúc đẩy xu hướng này đến từ sự thay đổi trong hành vi người tiêu dùng và sự minh bạch hóa về khung pháp lý.
Người dân ngày nay không chỉ đến nhà thuốc khi bị bệnh, họ đến để mua thực phẩm chức năng, mỹ phẩm và các sản phẩm chăm sóc sức khỏe chủ động. Nhu cầu này đòi hỏi một danh mục sản phẩm đa dạng và nguồn gốc xuất xứ rõ ràng mà các nhà thuốc nhỏ lẻ khó lòng đáp ứng đầy đủ.
Theo các số liệu phân tích mới nhất, tốc độ tăng trưởng của kênh chuỗi nhà thuốc luôn duy trì ở mức hai con số, vượt xa tốc độ tăng trưởng chung của toàn ngành. Sự thăng hoa này được hỗ trợ đắc lực bởi các chính sách mới, đặc biệt là Luật Dược sửa đổi có hiệu lực từ tháng 7/2025. Đây được xem là “tấm khiên” bảo vệ người tiêu dùng nhưng đồng thời cũng là “bộ lọc” khắc nghiệt nhất đối với các đơn vị kinh doanh thiếu bài bản trên thị trường dược phẩm.
Luật Dược sửa đổi: “Vũ khí” công nghệ của các chuỗi lớn
Tác động lớn nhất của Luật Dược sửa đổi đối với thị trường dược phẩm nằm ở hai quy định mang tính đột phá: cho phép bán thuốc online và quyền luân chuyển thuốc giữa các kho.
Đầu tiên là câu chuyện thương mại điện tử. Quy định mới chính thức cho phép bán thuốc không kê đơn trên các nền tảng trực tuyến. Đây chính là “mỏ vàng” dành riêng cho các ông lớn sở hữu hệ thống ứng dụng (app) và logistics mạnh mẽ. Trong khi các nhà thuốc truyền thống vẫn loay hoay với việc bán hàng trực tiếp tại quầy, thì các chuỗi lớn đã sẵn sàng phục vụ khách hàng chỉ bằng một cú chạm trên điện thoại. Sự tiện lợi này sẽ hút một lượng lớn người dùng trẻ tuổi – những người vốn đã quen với mua sắm online – về phía các chuỗi hiện đại, gia tăng đáng kể thị phần của họ trong thị trường dược phẩm.
Thứ hai là quyền luân chuyển thuốc và nhân sự. Trước đây, việc điều chuyển hàng hóa giữa các nhà thuốc dù cùng một chủ sở hữu cũng gặp rất nhiều rào cản pháp lý. Tuy nhiên, luật mới đã cởi trói cho vấn đề này. Các chuỗi lớn giờ đây có thể tối ưu hóa tồn kho bằng cách luân chuyển thuốc từ nơi bán chậm sang nơi bán chạy, giúp giảm thiểu tỷ lệ hàng hết hạn và tối ưu dòng tiền. Đây là lợi thế cạnh tranh tuyệt đối về mặt chi phí vận hành mà các nhà thuốc độc lập đơn lẻ không thể nào sao chép được trong cuộc đua khốc liệt của thị trường dược phẩm.
Ai sẽ là “bá chủ” thị trường bán lẻ thuốc?
Trong bối cảnh “luật chơi” thay đổi, sự phân hóa trên thị trường dược phẩm diễn ra ngày càng rõ rệt. Nổi bật nhất trong cuộc đua này chính là FPT Long Châu. Với chiến lược mở rộng thần tốc và nền tảng công nghệ vượt trội, Long Châu đang được ví như “anh cả” dẫn dắt thị trường. Dự báo lợi nhuận của chuỗi này sẽ tăng trưởng ấn tượng khoảng 35% trong năm 2026 nhờ khả năng tối ưu hóa chi phí và tận dụng tốt cơ hội bán thuốc online.
Ở chiều ngược lại, các đối thủ như An Khang hay Pharmacity đang trong giai đoạn tái cấu trúc để tìm điểm hòa vốn. Dù tốc độ mở mới có thể chậm lại, nhưng sự hiện diện của họ vẫn góp phần định hình nên diện mạo mới của ngành. Trong khi đó, các nhà thuốc truyền thống sẽ đối mặt với thách thức sinh tồn chưa từng có. Áp lực từ việc minh bạch hóa thuế, quy định khắt khe về nguồn gốc thuốc và sự cạnh tranh về giá từ các chuỗi lớn sẽ khiến thị phần của nhóm này trên thị trường dược phẩm ngày càng thu hẹp.
Kỷ nguyên của sự an tâm
Sự sàng lọc khốc liệt của thị trường dược phẩm năm 2026 không phải là dấu chấm hết, mà là sự khởi đầu cho một kỷ nguyên mới: Kỷ nguyên của sự an tâm. Đã qua rồi cái thời người dân phải mua thuốc bằng niềm tin mơ hồ vào người bán. Giờ đây, mỗi viên thuốc đến tay người dùng đều được đảm bảo bằng hệ thống quản trị hiện đại và hành lang pháp lý minh bạch.
Đối với nhà đầu tư, đây là lúc dòng tiền tìm về những doanh nghiệp biết đặt sức khỏe người tiêu dùng làm trọng tâm phát triển. Còn với mỗi chúng ta, sự “lột xác” của thị trường dược phẩm chính là bảo chứng tốt nhất cho một chất lượng cuộc sống ngày càng đi lên, nơi sức khỏe được chăm sóc bằng sự chuyên nghiệp và tử tế nhất.
Xem thêm Thị trường bán lẻ 2026: Cuộc “sàng lọc” khốc liệt giữa chợ truyền thống và siêu thị
