Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo đang tái định hình thị trường lao động toàn cầu, câu hỏi lớn nhất không còn là “Liệu AI có thay thế tôi không?”, mà là “Làm sao để tôi làm chủ công cụ này?”. Để tìm câu trả lời xác đáng nhất, chúng ta cần nhìn vào tầm nhìn của những người đang trực tiếp kiến tạo nên kỷ nguyên này.
Những lời khuyên của các CEO về AI từ Jensen Huang (NVIDIA), Satya Nadella (Microsoft) hay Tim Cook (Apple) không chỉ là dự báo công nghệ, mà chính là bản đồ chỉ đường cho sự nghiệp của bạn trong năm 2025. Dưới đây là những đúc kết quan trọng nhất giúp bạn chuyển dịch từ nỗi sợ hãi sang vị thế của người dẫn đầu.
Jensen Huang: Nếu Là Sinh Viên, Tôi Sẽ Dùng AI Để Làm Việc Tốt Hơn
Khi nhắc đến việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục và công việc, Jensen Huang – người đứng đầu đế chế NVIDIA – không đưa ra những lời khuyên sáo rỗng về kỹ thuật. Thay vào đó, ông đặt mình vào vị trí của một sinh viên thời đại mới để đưa ra chiến lược thực dụng nhất: Hãy biến AI thành công cụ đòn bẩy cho trí tuệ của bạn ngay từ giảng đường.
Tư duy cốt lõi: “Làm thế nào để AI giúp tôi làm việc tốt hơn?”
Điểm khác biệt lớn nhất mà Jensen Huang nhấn mạnh không phải là việc bạn học ngành gì, mà là cách bạn tiếp cận công việc học tập của mình. Ông chia sẻ rằng nếu được quay trở lại làm sinh viên ngay bây giờ, bất kể chuyên ngành là khoa học máy tính, sinh học hay kinh tế, câu hỏi đầu tiên ông tự đặt ra mỗi ngày sẽ là: “Làm thế nào tôi có thể sử dụng AI để hoàn thành công việc này tốt hơn?”.
Điều này đòi hỏi một sự thay đổi lớn trong tư duy. Thay vì lo sợ AI sẽ thay thế vị trí của mình, sinh viên và người lao động trẻ cần xem AI như một công cụ gia tốc hiệu suất. Mục tiêu không phải là để AI làm thay mọi việc, mà là dùng nó để đạt được kết quả xuất sắc hơn mức khả năng tự nhiên của con người cho phép trong cùng một khoảng thời gian.
Biến AI thành “Gia sư riêng” (Personal Tutor) túc trực 24/7
Một trong những sai lầm phổ biến mà Jensen Huang chỉ ra là việc giới trẻ thường dùng AI để tìm đáp án nhanh hoặc gian lận. Ông đề xuất một cách tiếp cận khôn ngoan hơn: Hãy coi AI là “người bạn cùng lớp thông minh nhất” hoặc một gia sư riêng luôn sẵn sàng hỗ trợ.
Khi đối mặt với một vấn đề phức tạp hay một khái niệm mới, thay vì mất hàng giờ vật lộn một mình, bạn nên sử dụng AI để giải thích lại các nguyên lý cơ bản, tóm tắt các tài liệu dài hoặc phản biện lại các luận điểm trong bài luận của bạn. Quá trình tương tác liên tục này giúp thu hẹp khoảng cách kiến thức nhanh chóng, cho phép bạn nắm bắt những kiến thức chuyên sâu mà trước đây có thể mất nhiều năm để tích lũy.
Nghệ thuật ra lệnh (Prompt Engineering): Kỹ năng sinh tồn mới
Để AI thực sự trở thành trợ lý đắc lực như kỳ vọng, Jensen Huang khẳng định kỹ năng quan trọng nhất mà mọi sinh viên cần trang bị không còn đơn thuần là viết mã (coding), mà là kỹ thuật đặt câu hỏi (Prompt Engineering). Quy trình làm việc với AI cũng giống như việc quản lý nhân sự; nếu bạn đưa ra một yêu cầu mơ hồ, bạn sẽ nhận lại một kết quả chung chung và kém chất lượng.
Ngược lại, người biết cách đặt câu hỏi chi tiết, cung cấp đầy đủ bối cảnh và yêu cầu cụ thể sẽ khai thác được sức mạnh tính toán khổng lồ của AI để giải quyết các bài toán khó. Đây chính là lý do ông tin rằng trong tương lai, ngôn ngữ lập trình phổ biến và quyền lực nhất chính là ngôn ngữ tự nhiên của con người. Khả năng diễn đạt ý tưởng mạch lạc để máy móc hiểu và thực thi sẽ là thước đo năng lực mới trên thị trường lao động.
Satya Nadella: Tư Duy “Hủy Học” Để Tăng Năng Suất
Nếu Jensen Huang nói về tư duy nền tảng, thì Satya Nadella – CEO của Microsoft – mang đến chiến thuật thực thi cụ thể tại môi trường công sở. Trong các chia sẻ về tương lai công việc, Nadella nhấn mạnh tầm quan trọng của tư duy “Unlearn and Relearn” (Hủy học và Học lại).
Để áp dụng hiệu quả lời khuyên của các CEO về AI này, bạn cần chấp nhận từ bỏ những quy trình làm việc cũ kỹ. Đừng lãng phí thời gian tự tay viết từng email, tổng hợp thủ công hàng trăm trang báo cáo hay tra cứu Google cho những tác vụ cơ bản. Đó là những việc cần “Hủy học”. Thay vào đó, hãy “Học lại” cách sử dụng các công cụ như Microsoft Copilot để tự động hóa chúng.
Satya Nadella không xem AI là kẻ thay thế, mà là một Cộng sự (Co-pilot) giúp giải phóng con người khỏi “nợ kỹ thuật số” (digital debt) – trạng thái bị quá tải bởi thông tin và các cuộc họp vô bổ. Ông thậm chí còn chia sẻ cách bản thân sử dụng AI để chuẩn bị cho các cuộc họp bằng các câu lệnh như: “Dựa trên email và đoạn chat với nhân sự A, hãy liệt kê 5 vấn đề họ đang quan tâm nhất”. Đây là ví dụ điển hình của việc dùng tư duy máy tính (Computational Thinking) để quản lý công việc hiệu quả hơn.
Giữ Vững “Chất Người” Trong Kỷ Nguyên Máy Móc
Khi tổng hợp lời khuyên của các CEO về AI, có một điểm chung mà cả Sundar Pichai (Google), Sam Altman (OpenAI) và Tim Cook (Apple) đều đồng tình bên cạnh các yếu tố kỹ thuật: Giá trị nhân văn sẽ lên ngôi.
Tim Cook và Sam Altman đều cảnh báo rằng khi máy móc làm tốt các công việc logic và kỹ thuật, thì những phẩm chất “thuần người” sẽ trở nên vô giá. Đó là tư duy phản biện (Critical Thinking), sự thấu cảm (Empathy) và đạo đức nghề nghiệp. AI có thể tạo ra hàng nghìn phương án, nhưng chỉ con người mới có khả năng phán đoán để chọn ra phương án phù hợp nhất với cảm xúc và bối cảnh xã hội.
Kết Luận
Tóm lại, lời khuyên của các CEO về AI trong năm 2025: Tương lai không thuộc về AI, mà thuộc về những người biết sử dụng AI. Đừng cố gắng đua tranh với máy móc về tốc độ xử lý dữ liệu, hãy tập trung vào việc đặt những câu hỏi thông minh và kiểm soát công nghệ để phục vụ mục tiêu của bạn ngay từ hôm nay.
Xem thêm
Doanh nghiệp tận dụng AI hiệu quả sẽ thay thế Doanh nghiệp đứng ngoài cuộc!
Salesforce đầu tư 15 tỷ USD vào AI: Bước đi chiến lược giữa cuộc đua trí tuệ nhân tạo toàn cầu
