Vụ kiện giữa Elon Musk và Sam Altman liên quan đến một cuộc tranh chấp ngày càng căng thẳng trong lĩnh vực AI tạo sinh, có thể làm dấy lên những câu hỏi về đạo đức trong việc phát triển và triển khai công nghệ AI.
Cụ thể, xAI của Elon Musk đã đệ đơn kiện Apple và OpenAI, cáo buộc hai công ty này “thông đồng” để duy trì độc quyền trên thị trường điện thoại thông minh và AI tạo sinh. Theo đơn kiện, Apple đã làm giảm thứ hạng các ứng dụng của đối thủ trong bảng xếp hạng App Store, đặc biệt là ứng dụng Grok của xAI, đồng thời ưu tiên tích hợp ChatGPT của OpenAI vào các sản phẩm của mình. Mục đích, theo cáo buộc, là nhằm bảo vệ vị thế độc quyền của cả Apple và OpenAI trong khi hạn chế sự phát triển của các đối thủ mới.
Đây là một sự kiện quan trọng vì nó làm dấy lên lo ngại về sự minh bạch và công bằng trong việc phát triển và triển khai AI. Nếu các công ty lớn như Apple và OpenAI thực sự thông đồng để duy trì quyền lực trên thị trường AI, điều này có thể dẫn đến một môi trường cạnh tranh không lành mạnh, nơi mà các công ty mới hoặc các sáng kiến AI độc lập bị hạn chế cơ hội phát triển.
Câu hỏi đạo đức ở đây không chỉ nằm ở việc có hay không sự thông đồng giữa các công ty, mà còn ở việc sử dụng AI như một công cụ để duy trì độc quyền và ảnh hưởng đến thị trường. AI, vốn được kỳ vọng sẽ mang lại lợi ích chung cho xã hội, giờ đây có thể bị lợi dụng để bảo vệ lợi ích thương mại của những gã khổng lồ công nghệ, điều này hoàn toàn đi ngược lại với mục tiêu phát triển AI vì lợi ích cộng đồng.
Hơn nữa, vụ kiện cũng làm nổi bật những mâu thuẫn trong quan điểm và định hướng phát triển AI giữa các công ty sáng lập như OpenAI và những đối thủ mới nổi như xAI. Việc Musk cáo buộc OpenAI và Apple “thao túng” thị trường cho thấy những bất đồng sâu sắc trong cách thức các công ty này vận hành và đối xử với AI, đặt ra câu hỏi về đạo đức trong sự phát triển công nghệ này.
Vụ kiện này không chỉ xoay quanh cạnh tranh kinh doanh mà còn đặt ra các câu hỏi về đạo đức trong phát triển và triển khai AI. Cáo buộc của Musk rằng OpenAI đã từ bỏ sứ mệnh “phát triển AI vì lợi ích chung của nhân loại” để ưu tiên lợi ích thương mại chạm đến một vấn đề cốt lõi trong đạo đức AI: Liệu các công ty AI có đang đặt lợi nhuận lên trên trách nhiệm xã hội? Nếu các cáo buộc về hành vi độc quyền và thao túng thị trường được chứng minh, điều này có thể làm dấy lên lo ngại về việc hạn chế sự đa dạng trong phát triển AI, từ đó ảnh hưởng đến tính công bằng và khả năng tiếp cận các công nghệ AI tiên tiến.
Việc Apple bị cáo buộc ưu tiên ChatGPT trên các nền tảng của mình đặt ra câu hỏi về tính trung lập trong phân phối công nghệ. Nếu các công ty lớn như Apple có thể thao túng khả năng tiếp cận của người dùng đến các công cụ AI khác nhau, điều này có thể dẫn đến sự thiên vị trong việc tiếp cận thông tin và công nghệ, làm suy yếu nguyên tắc đạo đức về tính công bằng và minh bạch trong lĩnh vực AI.
Mặc dù Apple chưa đưa ra bình luận chính thức, vụ kiện này có thể thúc đẩy các cuộc thảo luận sâu rộng hơn về trách nhiệm đạo đức của các công ty công nghệ trong việc đảm bảo cạnh tranh công bằng và thúc đẩy sự phát triển AI vì lợi ích chung, thay vì chỉ phục vụ lợi ích thương mại của một số ít công ty lớn.
Đáp lại, Sam Altman, Giám đốc điều hành OpenAI, cho rằng Musk đã sử dụng mạng xã hội X để thao túng và mang lại lợi ích cho bản thân cũng như các công ty của mình, gây bất lợi cho các đối thủ cạnh tranh. Vụ kiện này là diễn biến mới nhất trong cuộc xung đột kéo dài giữa Musk và Altman, hai người từng đồng sáng lập OpenAI vào năm 2015. Musk rời OpenAI vào năm 2018 do bất đồng về định hướng phát triển, và vào năm 2024, ông đã kiện OpenAI và Altman, cáo buộc họ đặt lợi ích thương mại lên trên sứ mệnh ban đầu của OpenAI là phát triển AI vì lợi ích chung của nhân loại.
Tóm lại, vụ kiện này không chỉ là một cuộc xung đột giữa các ông lớn trong ngành công nghệ, mà còn phản ánh những vấn đề về đạo đức và sự công bằng trong sự phát triển của AI. Khi những công ty này chiếm ưu thế và thâu tóm thị trường, liệu họ có đang phục vụ lợi ích của xã hội hay chỉ bảo vệ lợi ích của mình?
